با اجرای طرح قطع وابستگی بودجه جاری از نفت، مالیات نقش اصلی را در تأمین درآمدهای دولت بازی خواهد داشت. دراین میان یکی از بخشهایی که پایههای مالیاتی جدیدی برای آن تعین شده؛ «مسکن» میباشد که در قالب «مالیات برعایدی سرمایه» و «مالیات بر خانههای لوکس و خالی» عملیاتی خواهد شد.
به گزارش ملک هفت به نقل از ایران، در حال حاضر طبق قانون هر نقل و انتقال واحدهای مسکونی مشمول مالیات میباشد، ولی با اجرایی شدن پایههای مالیاتی جدید دراین بخش علاوه بر نقل و انتقال، صاحبان واحدهای مسکونی باید مالیات تازهای که در قالب «مالیات بر ثروت» تعریف مینمایند را پرداخت نمایند. درهمین راستا درکنار پایه جدید مالیاتی «عایدی بر سرمایه» که با تمرکز بر مستغلات و مسکن تعین شده میباشد، اعضای کمیسیون تلفیق بودجه مجلس شورای اسلامی با افزودن موادی به لایحه بودجه سال آتی طرح دریافت مالیات از خانهها و خودروهای لوکس را دراین لایحه گنجاندهاند که در صورت تصویب در صحن مجلس به قانون تبدیل شده و از سال آتی لازم الاجرا نمایند.
خانههای لوکس چقدر مالیات میدهند؟
براساس طرحی که کمیسیون تلفیق مجلس ارائه کرده میباشد، از سال آتی واحدهای مسکونی با ارزش بالای 10 میلیارد تومان و خودروهای بالای 700 میلیون تومان مشمول مالیات بر دارایی (سالانه) محسوب میشوند. براین اساس واحدهای مسکونی (با احتساب عرصه و اعیان) با ارزش روز معادل 10 میلیارد تومان و بیشتر با نرخهایی از «یک در هزار» تا «پنج در هزار» طبق جدول یک مشمول مالیات میشوند. در محاسبه مالیات موضوع این بند، هر واحد مسکونی یک مستقل محسوب و جداگانه مشمول مالیات میباشد. البته این طرح استثنائاتی نیز خواهند داشت به طوری که واحدهای مسکونی در حال ساخت و واحدهای مسکونی و خودروها در سال تملک از این مالیات معاف میباشند.
مالیات خودروهای لوکس
یکی دیگر از بندهای این طرح به مالیات ستانی از خودرو اختصاص خواهد داشت. براین اساس انواع خودروهای سواری و وانت دو کابین دارای شماره انتظامی شخصی، با ارزش 700 میلیون تومان و بیشتر براساس ارزش روز خودرو با نرخ دو دهم درصد مشمول مالیات خواهند شد. مانند واحدهای مسکونی برای خودرو نیز معافیتهایی در پرداخت مالیات تصور شده میباشد. برهمین اساس خودروهای متعلق به اشخاص موضوع ماده 2 قانون مالیاتهای مستقیم که شامل وزارتخانهها و مؤسسات دولتی، دستگاههایی که بودجه آنها به وسیله دولت تأمین میشود، شهرداریها و بنیادها و نهادهای انقلاب اسلامی دارای مجوز معافیت از طرف حضرت امام خمینی(ره) و رهبر معظم انقلاب معاف از مالیات میباشند. علاوه براین خودروهای تولید شده و مونتاژ داخل، پیش از فروش توسط کارخانجات سازنده و مونتاژکننده و خودروهای وارد شده، پیش از فروش توسط نمایندگان رسمی نیز مشمول معافیت میباشند.
طبق این طرح، وزارتخانههای راه و شهرسازی و صنعت، معدن و تجارت و سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، شهرداریها موظفاند که امکان دسترسی برخط به اطلاعات مالکیت املاک و نیروی انتظامی موظف میباشد امکان دسترسی برخط به اطلاعات مالکیت خودروها را برای سازمان امور مالیاتی کشور فراهم نمایید. سازمان امور مالیاتی کشور مکلف میباشد نسبت به تعیین داراییهای مشمول و ارزش آنها حداکثر تا پایان خرداد ماه اقدام و مراتب را به نحو متقاضی به اطلاع اشخاص مشمول برسانند.
کلیه مشمولان حقیقی و حقوقی مکلفند مالیات مربوط به هر یک از واحدهای مسکونی و خودروهای مشمول تحت تملک خود و افراد تحت تکفل را حداکثر تا پایان بهمن ماه پرداخت نمایند. تعویض پلاک خودروها و ثبت نقل و انتقال املاکی که به موجب این بند برای آنها مالیات وضع شده میباشد، قبل از پرداخت بدهی مالیاتی مورد انتقال شامل مالیات بر دارایی، نقل و انتقال قطعی و اجاره ممنوع میباشد. متخلف از حکم این جزء در پرداخت مالیات متعلقه مسئولیت تضامنی خواهد داشت.
اخذ مالیات بر خانههای خالی مطابق ماده 54 مکرر قانون مالیاتهای مستقیم از واحدهای مسکونی مشمول، مانع از اخذ مالیات این بند نخواهد بود. آیین نامه اجرایی این ماده توسط سازمان امور مالیاتی کشور حداقل تا پایان خرداد ماه 1399 تهیه و ابلاغ خواهد شد.
هزار میلیارد تومان برای محرومیت زدایی
اعضای کمیسیون ترکیب درطرح خود نحوه هزینه کرد درآمدهای این طرح را نیز مشخص کردهاند. طبق یکی از بندهای الحاقی به این طرح مبلغ هزار میلیارد تومان از محل درآمد خانهها (منازل) و ماشینهای لوکس جهت محرومیت زدایی و سازندگی از قبیل آب شرب جادههای روستایی، ساماندهی حاشیه نشینی و پیشرفت و آبادانی مناطق محروم به ردیف بسیج سازندگی اختصاص خواهد یافت.
سهمبندی درآمدها
همچنین براساس بند الحاقی شماره 11 کمیسیون ترکیب در لایحه بودجه سال آتی، سازمان امور مالیاتی کشور مکلف میباشد با همکاری شهرداریهای سراسر کشور واحدهای مسکونی خالی از سکنه واقع در شهرهای با جمعیت بیش از یکصد هزار نفر در سالهای 1397، 1398 و 1399 را شناسایی و مالیات متعلقه ماده 54 مکرر قانون مالیاتهای مستقیم را از مالکان آنها اخذ نمایند. سازمان امورمالیاتی کشور و وزارتخانههای راه و شهرسازی و نیرو و دیگر وزارتخانههای ذیربط این حکم موظف اند کلیه اطلاعات لازم جهت شناسایی خانههای خالی از سکنه را در اختیار شهرداریهای کشور قرار دهند. معافیتهای مالیاتی موضوع تبصره 11 ماده 53 در محاسبه مالیات موضوع این حکم در نظر گرفته نمیشوند. لازم به ذکر میباشد، در تبصره 11 مالکان مجتمعهای مسکونی دارای بیش از سه واحد استیجاری که با رعایت الگوی مصرف مسکن بنا به اعلام وزارت مسکن و شهرسازی ساخته شده یا خوهد شد در طول مدت اجاره از صددرصد مالیات بر درآمد املاک اجاری معاف میباشد در غیر این صورت درآمد هر شخص ناشی از اجاره واحد یا واحدهای مسکونی در تهران تا مجموع 150 مترمربع زیربنای مفید و در سایر نقاط تا مجموع 200 مترمربع زیربنای مفید از مالیات بر درآمد ناشی از اجاره املاک معاف میباشد. آیین نامه اجرایی این بند توسط وزارتخانههای امور اقتصادی و دارایی (سازمان امور مالیاتی کشور) و راه و شهرسازی و شورایعالی استانها با همکاری شهرداریها ظرف مدت دو ماه تهیه و به تصویب هیأت وزیران مینمایند.
استقبال سازمان مالیاتی
رئیس سازمان مالیاتی در این خصوص معتقد میباشد، آنچه کمیسیون تفضیل تصویب کرده، در حقیقت مالیات بر اصل ثروت میباشد. امیدعلی پارسا، تأکید کرد: این موضوع قبلاً نیز در قانون وجود داشته اما اجرایی نمیباشد، با این حال این مصوبه میتواند آغازی باشد بر دریافت مالیات از اصل ثروت که اقدام مثبت و مفیدی میباشد. این مقام مسئول در جواب این سؤال که آیا شرایط اجرای این مصوبه وجود دارد یا خیر؟ فرمود: بیتردید این امکان وجود دارد و با تصویب مجلس مصوبه مذکور اجرایی خواهد شد.
شناسایی خانههای خالی کلید خورد
همانطور که رئیس سازمان مالیاتی اشاره کرده میباشد، این قانون پیش از این و از سال 94 نیز وجود داشته است اما بهدلیل نامشخص بودن وظایف دستگاههای مختلف در شناسایی واحدهای خالی عملاً قانون اجرا نشده میباشد. در حال حاضر دولت (وزارت راه و...) باید اطلاعات را در اختیار شهرداریها قرار دهد و از این طریق سازمان مالیاتی گزارش خانههای خالی را دریافت نمایند. پیش از این وزارت راه مسئول راهاندازی سامانه شناسایی خانههای خالی بود.
این درحالی میباشد که روزگذشته وزیر راه و شهرسازی اعلام کرد: سامانه جامع املاک تا پایان سال از سوی وزارت راه و شهرسازی در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار میگیرد.
محمد اسلامی با بیان اینکه اقدامات خوبی برای خانهدار شدن و بالا بردن قدرت خرید در دست انجام میباشد، فرمود: اولین اقدام مثبت بعد از آغاز طرح ملی مسکن، طراحی سامانه جامع املاک میباشد که تا پایان امسال در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار میگیرد. بهگفته وی، سامانه جامع املاک کمک خواهد کرد که عرضه مسکن فراوانتر شود.